Rode kevers zijn in Nederland en België geen zeldzame verschijning. Of je ze nu in de tuin, in het bos of zelfs in huis tegenkomt, er bestaan meerdere soorten die opvallen door hun rode kleur. De bekendste zijn het lieveheersbeestje, de rode smalboktor en de vurige vliegkever. Wat je precies voor je hebt, bepaalt ook of je actie moet ondernemen.
Soorten rode kevers die je kunt tegenkomen
Niet elke rode kever is hetzelfde. Er zijn een handvol soorten die je in onze streken regelmatig ziet, elk met een eigen uiterlijk en leefwijze.
- Lieveheersbeestje: De bekendste rode kever van allemaal. Het tweestipje en het zevenstipje zijn felrood met zwarte stippen. Ze zijn nuttig in de tuin omdat ze bladluizen eten.
- Rode smalboktor (Stictoleptura rubra): Een boktor uit de familie Cerambycidae. Het vrouwtje is opvallend roodbruin, het mannetje heeft meer zwart. De larven leven in naaldhout, vooral in dood of verzwakt hout van dennen en sparren. Deze kever wordt soms in huis aangetroffen, bijvoorbeeld als hij uitvliegt uit hout dat in of bij de woning lag.
- Vurige vliegkever (Pyrochroidae): Een slanke, rode kever die je vaak op bloemen of onder boomschors vindt. Onschadelijk voor de mens.
- Rode zandkever (Cicindela campestris): Heeft een groenachtig lichaam met lichte vlekken, maar de onderkant is deels rood. Leeft op zandige grond en is een snelle jager.
De rode smalboktor: wat je moet weten
De rode smalboktor is de soort die de meeste vragen oproept, omdat hij in huis kan opduiken. Dit gebeurt wanneer larven zich hebben ontwikkeld in naaldhout dat verwerkt is in een gebouw, of in hout dat dichtbij het huis is opgeslagen. De larven boren gangen in het hout en komen na verloop van tijd als volwassen kever naar buiten. Dat kan soms pas jaren na het gebruik van het hout zijn.
De schade die de rode smalboktor aanricht, zit in de larvenfase. De kever zelf, eenmaal volwassen, vreet niet meer aan hout en leeft maar kort. Vind je een rode smalboktor in huis, dan hoef je niet meteen in paniek te raken. Controleer wel waar hij vandaan komt: kijk of er kleine uitvlieggaatjes in houten balken, kozijnen of meubilair zitten. Zijn er meerdere exemplaren of zie je verse zaagselsporen, dan is nader onderzoek door een specialist verstandig.
Rode kevers in de tuin: nuttig of schadelijk?
De meeste rode kevers in de tuin zijn volledig onschadelijk of zelfs nuttig. Lieveheersbeestjes staan bekend als natuurlijke bestrijders van bladluis en zijn welkom op elke groentetuin. Vurige vliegkevers en verwante soorten spelen een rol in het ecosysteem als ze dood hout afbreken of als prooi dienen voor vogels.
Alleen als je rode kevers aantreft in levend hout van waardevolle bomen of constructiehout, is het zinvol om te controleren welke soort het is en of er schade optreedt. In de meeste gevallen is ingrijpen niet nodig.
Wanneer zijn rode kevers een probleem?
Rode kevers worden pas een probleem in een paar specifieke situaties. Bij de rode smalboktor gaat het om aantasting van (naald)hout in of aan het huis. Signalen om op te letten zijn ronde uitvlieggaatjes van drie tot vijf millimeter doorsnede, fijn zaagsel onder houten constructies en het aantreffen van meerdere kevers in korte tijd op dezelfde plek.
Lieveheersbeestjes worden nooit als plaag beschouwd. Een invasie van de Aziatische harmonia axyridis (veelkleurig Aziatisch lieveheersbeestje), die ook rood of oranje kan zijn, kan in grote aantallen binnen overwinteren. Dat is hinderlijk maar niet gevaarlijk voor hout of gezondheid.
Twijfel je welke rode kever je voor je hebt, of zie je tekenen van houtaantasting? Laat een monster of foto beoordelen door een erkende plaagdierdeskundige of neem contact op met een instantie als het Kennis- en Adviescentrum Dierplagen (KAD). Zo weet je zeker of ingrijpen echt nodig is, en zo ja, welke aanpak het meest geschikt is voor jouw situatie.
