Keversoorten zijn met meer dan 400.000 beschreven soorten de grootste groep dieren op aarde. Ongeveer een op de vijf bekende diersoorten is een kever. Dat is een indrukwekkend getal. Ze leven in bossen, woestijnen, meren en tuinen. Sommige zijn kleiner dan een speldenknop, andere zo groot als een hand. Wie goed om zich heen kijkt, ontdekt dat deze insecten vrijwel overal voorkomen.
Wat kevers onderscheidt van andere insecten
Kevers horen tot de orde Coleoptera, wat “schildvleugels” betekent. Dat verwijst naar de harde vleugeldeksels die hun lichaam beschermen. Die deksels heten dekscheden of elytrae. Daaronder zitten de echte vleugels, waarmee de meeste soorten kunnen vliegen. De harde buitenlaag maakt kevers stevig en goed beschermd tegen uitdroging en vijanden. Ze hebben zes poten, samengestelde ogen en voelsprieten waarmee ze hun omgeving verkennen. Net als vlinders en vliegen doorlopen kevers vier stadia: ei, larve, pop en volwassen insect. De larven zien er heel anders uit dan de volwassen dieren en leven vaak verborgen in de grond of in hout.
Bekende keversoorten in Nederland en België
In Nederland en België leven meer dan 4.000 verschillende soorten. De meloenkever, de lieveheersbeestjes en de waterroofkever zijn voorbeelden die veel mensen wel herkennen. De vliegend hert is de grootste kever van Nederland en valt op door de grote geweivormige kaken van het mannetje. Dit insect leeft in oude loofbossen en staat op de lijst van beschermde dieren. De loopkever is een ander bekend type. Deze kever jaagt op de grond en eet andere kleine insecten en wormen. Schrijvertjes draaien rondjes op het wateroppervlak en behoren tot de gyrinidae, een eigen familie van waterkevers. De mestkever speelt een grote rol in de natuur doordat hij uitwerpselen afbreekt en zo de bodem verrijkt.
Kleurrijke en exotische kevers wereldwijd
Buiten Europa leven kevers die er spectaculair uitzien. De goliathkever uit tropisch Afrika is een van de zwaarste insecten ter wereld. Een volwassen exemplaar kan meer dan 100 gram wegen. De juweelkever, ook wel prachtkever genoemd, heeft een metaalglanzend pantser in groen, blauw of koperkleur. Deze glans ontstaat niet door pigment, maar door de manier waarop licht breekt in de microscopisch kleine structuur van het schild. In de regenwouden van Zuid Amerika leeft de herculeuskever, waarvan het mannetje een lang hoorn op zijn borststuk heeft. Deze hoorn gebruikt hij bij gevechten om andere mannetjes weg te duwen. Zulke exotische soorten worden soms opgezet en tentoongesteld in musea of verzamelingen.
De rol van kevers in het ecosysteem
Kevers zijn onmisbaar voor een gezonde natuur. Veel soorten breken dood hout, bladeren en dierlijke resten af. Daarmee zetten ze voedingsstoffen vrij die planten nodig hebben. Andere soorten eten bladluizen en schadelijke larven en helpen zo de plantengroei. Sommige kevers bestuiven bloemen, net als bijen en vlinders. De coloradokever is een voorbeeld van een soort die schade aanricht in de landbouw, omdat hij massaal aardappelplanten aanvalt. Niet alle kevers zijn welkom in de tuin of op het land, maar veruit de meeste soorten zijn nuttig of neutraal. Het verdwijnen van bepaalde kevers door gebruik van bestrijdingsmiddelen en verlies van leefgebied heeft gevolgen voor de hele voedselketen. Vogels, zoogdieren en vissen zijn afhankelijk van kevers als voedselbron.
Veelgestelde vragen
Hoeveel keversoorten leven er in Nederland?
In Nederland zijn meer dan 4.000 soorten kevers gevonden. Dat maakt hen een van de grootste groepen insecten in ons land. Nieuwe soorten worden nog steeds ontdekt, soms door klimaatverandering die nieuwe soorten naar het noorden brengt.
Wat eet een kever?
Wat een kever eet, hangt sterk af van de soort. Sommige kevers eten planten, schimmels of dood hout. Andere soorten zijn roofdieren en jagen op andere insecten of kleine diertjes. Er zijn ook kevers die leven van uitwerpselen of rottend materiaal.
Hoe lang leeft een kever?
De levensduur van een kever verschilt per soort. Sommige volwassen kevers leven maar een paar weken. De larven van het vliegend hert kunnen echter drie tot vijf jaar in hout leven voordat ze volwassen worden. De totale levenscyclus duurt daardoor soms jaren.
Zijn alle kevers gevaarlijk voor de tuin?
De meeste kevers zijn niet gevaarlijk voor de tuin. Veel soorten zijn juist nuttig omdat ze bladluizen eten of de grond omwoelen. Alleen een klein aantal soorten, zoals de coloradokever of de letterzetter, kan schade aanrichten aan gewassen of bomen.
Kunnen kevers vliegen?
De meeste kevers kunnen vliegen, maar doen dat niet altijd zichtbaar. Onder de harde deksels zitten vliezige vleugels die ze kunnen uitvouwen. Sommige soorten vliegen zelden en verplaatsen zich liever lopend over de grond.
