Nee, een wesp gaat niet dood als hij steekt. Dit is een hardnekkige fabel die waarschijnlijk voortkomt uit de bekende situatie bij bijen. Een wesp kan meerdere keren achter elkaar steken, zonder daar zelf iets van te merken.
Waarom gaat een wesp niet dood als hij steekt?
Het grote verschil zit in de bouw van de angel. Een bij heeft weerhaakjes aan zijn angel. Als een bij iemand steekt, blijft de angel steken in de huid van het slachtoffer. De bij trekt zich los, maar verliest daarbij zijn angel en een deel van zijn ingewanden. Dat is de bij fataal. Een wesp heeft geen weerhaakjes aan zijn angel. De angel glijdt er na het steken gewoon weer uit, waarna de wesp ongedeerd wegvliegt. En opnieuw kan steken, als hij zich bedreigd voelt.
Dit verklaart ook waarom wespen zo gevaarlijk kunnen zijn voor mensen met een allergie: in korte tijd kunnen ze meerdere prikken geven, zonder dat er een grens aan het aantal steken zit.
Kan een wesp dan onbeperkt steken?
In theorie wel. Er is geen mechanisch of biologisch “slot” dat een wesp na een paar steken stopt. Zolang de wesp zich bedreigd voelt, blijft hij steken. Wespen gebruiken hun angel trouwens ook om prooien te verlammen, dus het steken zit diep in hun natuur.
Wespen steken niet zomaar. Ze doen het als ze zich in de hoek gedrongen voelen, als je heftig zwaait of als je in de buurt van hun nest komt. Rustig blijven en langzaam wegbewegen is de beste reactie als er een wesp in de buurt is.
Wat gebeurt er na een wespensteek?
Na een steek spuit de wesp gif in de huid. Dat gif bevat stoffen die pijn, roodheid en zwelling veroorzaken. Bij de meeste mensen trekt dat binnen een paar uur weg. Koeling met een koud natte doek of ijs helpt om de zwelling te beperken.
Let op: bij sommige mensen veroorzaakt wespengif een ernstige allergische reactie, ook wel anafylaxie genoemd. Symptomen als benauwdheid, een opgezette keel of duizeligheid na een steek zijn een reden om direct 112 te bellen. Mensen met een bekende allergie dragen vaak een epinefrine-auto-injector (epipen) bij zich.
Wat is dan wél waar over wespen en de dood?
Bij wespenkoninginnen geldt: zij sterven aan het einde van de zomer of in het najaar, net als de meeste werksters. Alleen bevruchte koninginnen overwinteren. De kolonie zelf vergaat, maar dat heeft niets te maken met steken. En een werksterwesp die stinkt of na een steek flink beweegt, is gewoon ongedeerd verder op zoek naar voedsel of gevaar.
Kortom: een wesp die steekt, vliegt daarna gewoon weg en is klaar om opnieuw te steken. De gedachte dat wespen doodgaan na het steken is een fabel die uitsluitend geldt voor bijen, niet voor wespen. Houd daar rekening mee als je er een in de buurt hebt.
